24 października 2011

Wojna o informację lotniczą

W dniu 18 października 2011 roku, bez wcześniejszej zapowiedzi i podania przyczyny, zostały wyłączone serwisy internetowe aim.pansa.pl oraz ais.pansa.pl. Strony choć z zastrzeżeniem, "nie do użytku operacyjnego" były popularną internetową wtyczką do serwisów Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. Dzięki nim, istniała możliwość wizualizacji zajętości przestrzeni powietrznej-AUP na mapie google, złożenia planu lotu do dowolnego biura odpraw załóg oraz internetowego dostępu do AIP i AIP VFR wraz z suplementami. Sprawa ta wywołała oburzenie środowiska lotniczego.


Wyłączenie przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej dwóch serwisów internetowych AIS i AIM wywołało wzburzenie środowiska lotniczego. Nie da się takiej sytuacji pozostawić samej sobie i przejść koło niej obojętnie. Kolejnym ruchem, mającym na celu zapobieżenie niekorzystnym działaniom PAŻP, jest list - wniosek Związku Zawodowego Pracowników Służb Ruchu Lotniczego do Ministra Infrastruktury i Prezesa ULC przedstawiający stanowisko ZZPSRL w tej sprawie.



To nie koniec oficjalnych działań środowiska lotniczego, a w tym przypadku samych pracowników PAŻP. W dniu 24 października 2011 r. Związek Zawodowy Poznańskich Kontrolerów Ruchu Lotniczego wystosował pismo do Ministerstwa Infrastruktury, Urzędu Lotnictwa Cywilnego w sprawie wyłączenia serwisów internetowych AIS, AIM i przeglądarki NOTAM.  Tak jak wielu wcześniejszych komentatorów i mocno zatroskanych o tą sytuację instytucji i osób, związek zwraca uwagę na drastyczne obniżenie  bezpieczeństwa polskiej przestrzeni powietrznej i utrudnienie w pracy personelu operacyjnego PAŻP. Poniżej pismo ZZPKRL do Prezesa ULC i Ministra Infrastruktury:

                                                                                                                                    Poznań, 2011-10-24


Związek Zawodowy
Poznańskich Kontrolerów
Ruchu Lotniczego
ul. Radarowa 1

62-081 Przeźmierowo
                                                                                                                           Minister Infrastruktury
                                                                                                                              Pan Cezary Grabarczyk
                                                                                                                                                
                                                                                                                                                Prezes ULC
                                                                                                                           Pan Grzegorz Kruszyński

Związek Zawodowy Poznańskich Kontrolerów Ruchu Lotniczego z zaniepokojeniem przyjmuje fakt niezapowiedzianego wyłączenia w dn. 18 października 2011r. na polecenie Prezesa Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej serwisów internetowych www.ais.pansa.pl i www.aim.pansa.pl oraz przeglądarki NOTAM. Pozbawienie możliwości korzystania z tych serwisów przez załogi latające nie tylko w bezpośredni sposób obniżyło poziom bezpieczeństwa w polskiej przestrzeni powietrznej, ale też w istotny sposób utrudniło zapoznawanie się z planowanymi zmianami w polskiej przestrzeni powietrznej przez personel operacyjny PAŻP. Brak dostępu do elektronicznego AIP, choćby z założeniem „nie do użytku operacyjnego” oznacza, że kontrolerzy ruchu lotniczego stracili możliwość zapoznania się np. ze zmianami w przestrzeni powietrznej przed ich wejściem w życie i przygotowania się do tych zmian przed otrzymaniem papierowej wersji zaktualizowanego AIP.

Nadmienić należy, że Polska była jednym z pierwszych krajów na świecie udostępniających AIP w Internecie. Tymczasem decyzja Prezesa PAŻP o wyłączeniu wspomnianych serwisów podyktowana rzekomo względami formalnymi, w istocie spowodowana była najprawdopodobniej problemami z obiegiem informacji w PAŻP. Z tych samych powodów w PAŻP dochodzi do sytuacji, kiedy o wyłączeniu i konserwacji systemu radarowego AIRCON kontrolerzy ruchu lotniczego dowiadują się w chwili rozpoczęcia przeglądu, a przekazane przez Pracodawcę informacje operacyjne, z którymi kontrolerzy zapoznają się przed objęciem stanowiska, w tym zawarte w PDSO (Pomocnicze Dokumenty Samodzielnej Odprawy) nie wspominają słowem o planowanych konserwacjach. Nie sposób w tym kontekście nie przypomnieć katastrofy lotniczej nad Uberlingen w 2002r. i przyczyn tejże.

Związek Zawodowy Poznańskich Kontrolerów Ruchu Lotniczego kierując się troską o stan bezpieczeństwa w polskiej przestrzeni powietrznej w całej rozciągłości popiera stanowisko Związku Zawodowego Pracowników Służb Ruchu Lotniczego wyrażone w piśmie ZZPSRL-01/20/10/2011 i domaga się od Ministra Infrastruktury oraz Prezesa ULC działań mających przywrócić wspomniane serwisy w jak najszybszym terminie.

Z poważaniem,

                                                                                                                                                      MarekStrzelecki                                                                                                                    Przewodniczący ZZPKRL

Do akcji w sprawie wzowienia funkcjonowania serwisów AIM i AIS skierowanej do Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej, przyłączyło się Krajowe Towarzystwo Lotnicze AOPA Poland. 
KTL AOPA Poland podjęła inicjatywę zwrócenia się do PAŻP o włączenie ww. serwisów.   Dzięki uprzejmości  Krajowego Towarzystwa Lotniczego AOPA Poland pismo  przekazane 25.10.2011r. do Prezesa Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej, pana Krzysztofa Banaszka, zostało opublikowane:

Pan Krzysztof Banaszek
Prezes Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej
Polska Agencja Żeglugi Powietrznej
02-147 Warszawa, ul. Wieżowa 8


Szanowny Panie Prezesie,

W imieniu członków i sympatyków Krajowego Towarzystwa Lotniczego KTL-AOPA Poland oraz podpisanych poniżej nie tylko pilotów będących głosem środowiska lotniczego, zwracamy się z prośbą o możliwie szybkie wznowienie działania serwisów AIM.pansa.pl oraz AIS.pansa.pl. Ich niezapowiedziane i zaskakujące wyłączenie wzbudziło w środowisku lotniczym duży niepokój zarówno co do zasadności oraz metody nie licującej ze europejskimi standardami komunikacji społecznej.

Projekt „AIM”, choć od samego początku funkcjonujący z zastrzeżeniem, "wersji testowej", był świadectwem nie tylko dobrych relacji pomiędzy Agencją a użytkownikami FIR Warszawa ale również znaczącą inicjatywą w poprawę bezpieczeństwa operacji lotniczych w polskiej przestrzeni powietrznej o istotnej użyteczności, funkcjonalności i wiarygodności operacyjnej. Wszystkie te cechy projektu „AIM” były dostrzegane, doceniane oraz akceptowane pomimo etykiety „testu”. Choć nie są nam znane statystyki użytkowania projektu „AIM”, wiemy, że był on często wykorzystywany, a tym samym odciążał pracowników Biura Odpraw Załóg minimalizując liczbę pomyłek w fazie ręcznego przepisywania planów lotu. Pragniemy zwrócić uwagę Pana Prezesa na fakt, że wszelkie prace i projekty mogące zredukować błędy z obszaru "czynnika ludzkiego" są lepszym i przede wszystkim tańszym rozwiązaniem. Również, tak błaha wydawać by się mogła funkcja jak zapamiętywanie złożonych planów lotu, skutkowała w efekcie lepszą jakością składanych formularzy i co za tym idzie większą kulturą fazy przygotowania do lotu.

W odpowiedzi na nasze zapytanie dotyczące przyczyny wyłączenia serwisów AIM oraz AIS otrzymaliśmy od rzecznika prasowego PAŻP następującą odpowiedź:

"(...) Zakończył się okres testów serwisu: ais.pansa.pl oraz aim.pansa.pl. Uwagi zebrane w czasie testów, PAŻP wykorzysta w pracach nad nowymi projektami informatycznymi, które będą wykorzystywane operacyjnie zarówno przez służby Agencji jak i przez innych użytkowników przestrzeni powietrznej. Stare strony AIS nie mogły być wykorzystywane do celów operacyjnych, ponieważ był to serwis pracujący w teście o czym ostrzegała zamieszczona w nim informacja. Wszystkie aplikacje informatyczne i systemy podlegają procesom: projektowania, testów i certyfikacji zgodnych z wymaganiami przepisów UE a w szczególności wynikających z pakietu SES. O postępach w opracowaniu, testowaniu, certyfikacji oraz dopuszczeniu operacyjnym nowego serwisu, PAŻP będzie informowała środowisko lotnicze na bieżąco. (Odpowiedź z dnia 21.10.2011.)”

Z cytatu rzecznika prasowego wnioskujemy, że oba serwisy AIM oraz AIS nie były wykonane zgodnie z regułami, przyjętymi przez PAŻP. Pragniemy jednak zwrócić uwagę, że serwis AIM funkcjonował ponad dwa lata z zastrzeżeniem, "NIE DO UŻYTKU OPERACYJNEGO". Właśnie ten zapis, przenoszący odpowiedzialność korzystania z serwisu na użytkowników (internautów) dał możliwość funkcjonowania aplikacji niezgodnej z normami Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. Formuła, ta była społecznie zaakceptowana przez pilotów.

Nasze głębokie niezrozumienie i niepokój budzi również fakt wyłączenia statycznej strony – przeglądarki AIP Polska w postaci nieedytowalnych plików PDF. Brak publicznej dostępności do podstawowych dokumentów operacyjnych AIP Polska obowiązujących w przestrzeni FIR Warszawa – choćby w wersji testowej – stanowi zdecydowany krok wstecz i stanowi wyraźną przesłankę do zmniejszenia poziomu bezpieczeństwa i jakości informacji powietrznej choćby poprzez proces publicznej weryfikacji zasadności wprowadzanych rozwiązań nie wspominając już o wartości edukacyjnej projektu.

Pragniemy podnieść, że nad integralnością, spójnością publikacji AIP Polska, czuwały wybrane przez PAŻP mechanizmy ochrony dokumentów, takie jak hasło zabezpieczające przed edycją i kopiowaniem, oraz suma kontrolna plików podawana przy każdym pliku. Z technicznego punktu widzenia, do uruchomienia operacyjnego wykorzystania publikacji zabrakło jedynie, potwierdzenia autentyczności źródła (strony), co niewielkim kosztem (około 100 EUR rocznie) można było uzyskać wydając certyfikat strony, w jednym z publicznie dostępnych i zaakceptowanych przez Rzeczpospolitą Polską centrum certyfikatów – podobnie jak to jest zrobione w serwisie ePUAP. Pragniemy zwrócić uwagę, że Pańska Agencja przekazuje treść AIP Polska, AIP VFR Polska oraz AIP MIL Polska do Eurocontroli, skąd dokumenty te są, publicznie dostępne. Dodajmy, że na stronie „AIS.pansa.pl” nie było informacji, że ta funkcjonalność znajdowała się w fazie testów.

Przypomnijmy, że zaledwie niecały miesiąc temu w dniu 28 września 2011 roku, podczas Pańskiego osobistego spotkania z Prezesem Regionu Europejskiego IAOPA panem Martinem Robinsonem, w którym brali udział przedstawiciele KTL AOPA Poland, to Pańska Agencja nie bez dumy przedstawiła serwisy AIM i AIS. A i my polscy piloci byliśmy dumni, że dzięki inicjatywie Pańskiej Agencji oraz zaangażowania Pańskich pracowników dysponujemy w Polsce funkcjonalnymi narzędziami, ułatwiającymi naszą współpracę. Pragniemy wierzyć, że ta nagła decyzja skutkująca wyłączeniem „testowych” serwisów AIM i AIS, bez zastąpienia ich wersjami operacyjnymi jest związana z problemami natury technicznej a nie nowym standardem jakości wzajemnych relacji. Nasze obawy wzmacnia brak podania jakichkolwiek dat oraz stanu zaawansowania prac nad operacyjną wersją wyłączonych funkcjonalności.

Panie Prezesie jesteśmy przekonani, że nasze wieloletnie doświadczenia we wzajemnych kontaktach, przywołane tu argumenty oraz zebrane w zaledwie 72 godzin podpisy zaniepokojonych pilotów, instruktorów oraz dyspozytorów pozwolą na powtórne przeanalizowanie sytuacji. Niech załączona lista nazwisk będzie dowodem jak ważną rolę pełniły w nowoczesnym planowaniu lotów w Polsce serwisy AIS.pansa.pl oraz AIM.pansa.pl.

Bardzo liczymy na Pana opinię w tej sprawie.

Zarząd KTL AOPA Poland

Podpis nieczytelny

Do wiadomości:
1) Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego

Załączniki:
LISTA 198 OSÓB KTÓRE WYRAZIŁY SWOJE POPARCIE DLA PONOWNEGO UDOSTĘPNIENIA SERWISÓW INTERNETOWYCH PRZEZ POLSKĄ AGENCJĘ ŻEGLUGI POWIETRZNEJ 


Wśród tych podpisów znalazł się także mój podpis. Osobiście popieram te działania i jestem zaskoczony działaniem Prezesa PAŻP. Mam przy tym nadzieję na jak najszybsze uregulowanie zaistniałej sytuacji i stworze regulacji, które uniemożliwią podobne szkodliwe i bezkarne działania w przyszłości.



Wszystkim zainteresowanym polecam serwis internetowy EAD European AIS Database, w którym po zarejestrowaniu się dostępne będzie wiele informacji, których potrzebujemy na co dzień, w tym : AIP Polska, AIP VFR Polska, MIL AIP Polska, NOTAM, PIB - wszystkie w języku angielskim. Link do strony tutaj

W tym materiale wykorzystano informacje z serwisu dlapilota.pl

grzesiek dańko